Chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô và Đông Âu sụp đổ cùng với sự tan rã của Liên bang Xô viết là sự kiện đặc biệt quan trọng vào cuối thế kỷ XX, làm thay đổi căn bản cục diện chính trị thế giới. Sẽ còn rất nhiều người tiếp tục trăn trở tìm lời giải đáp cho câu hỏi: “Vì sao Liên Xô sụp đổ?” Cuốn sách Bí mật của một đế chế sụp đổ của A. I. Vlasov là một câu trả lời từ góc độ công tác tuyên truyền chính trị, lãnh đạo tư tưởng và hoạt động của các phương tiện thông tin đại chúng. Trưởng thành từ một phóng viên Thông tấn xã Liên Xô (TASS) những năm sáu mươi, từng là Trưởng Tiểu ban Thông tin quốc tế của Ban Tuyên truyền thuộc Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô, Giám đốc Hãng thông tấn Novosti trực thuộc Hội đồng Bộ trưởng, hoạt động dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Ủy ban Trung ương, Bộ Chính trị và Tổng thống Liên Xô M. Gorbachev cho đến cuối tháng 8 năm 1991; cuối năm 1991 còn được cử làm Đại sứ Liên Xô tại Đan Mạch, tác giả A. I. Vlasov không chỉ là một trong những “chứng nhân lịch sử” hay “người đương thời”, mà còn là “người trong cuộc” của nhiều “công vụ đặc biệt” và những sự kiện chính trị lớn ở Liên Xô trong những năm bảy mươi – tám mươi, đồng thời theo dõi và phân tích sâu sắc những biến cố trên chính trường Nga trong thập niên chín mươi của thế kỷ XX. Là người nhiều lần trực tiếp làm việc với M. Gorbachev, tác giả đã thuật lại khá sinh động quá trình hình thành, thể nghiệm, triển khai, đi vào bế tắc và thất bại của tư tưởng “cải tổ”. Gorbachev – Tổng Bí thư, Tổng thống đầu tiên và cũng là cuối cùng của Liên Xô – như một “thầy phù thủy non tay ấn”, đã không điều khiển nổi “đám âm binh”: những ý tưởng vừa cấp tiến vừa cải lương, những quyết định táo bạo nhưng nửa vời, để rồi trở thành tội nhân của lịch sử, kẻ khai tử cho Đảng Cộng sản Liên Xô và Nhà nước Liên bang Xô viết vĩ đại, đồng thời cũng là nạn nhân của chính những “sáng kiến” của mình về “cải tổ”, “công khai hóa”, “ngôi nhà chung châu Âu”… khiến “Liên Xô và Tổng thống Liên Xô tự rơi xuống như những quả táo đã chín rục” (tr. 143). Tuy nhiên, theo tác giả, “cải tổ” không phải là nguyên nhân duy nhất dẫn đến sự sụp đổ của chủ nghĩa xã hội và sự tan rã của Liên Xô. Còn hàng loạt tác nhân khác, trong đó phải kể đến chế độ hành chính tập trung, quan liêu, bao cấp; những sai lầm do chủ quan, duy ý chí; tệ sùng bái cá nhân; phương thức quản lý xã hội và quản lý kinh tế trì trệ, kém hiệu quả, đã không chỉ cản trở mà còn gây tổn thất nặng nề cho chủ nghĩa xã hội. Công tác thông tin, tuyên truyền của Đảng và Nhà nước, cũng như hoạt động của các cơ quan thông tin đại chúng — trước hết là các hãng thông tấn, sau đó là báo chí, phát thanh, truyền hình, tuyên truyền đối ngoại và giáo dục công dân — có vai trò to lớn và vị trí quan trọng trong quá trình cải tổ, đồng thời cũng phải chịu một phần trách nhiệm trước lịch sử và nhân dân Xô viết về “thảm họa dân tộc nhưng rung chuyển thế giới” đó.