Cuốn sách gồm hai phần: Phần đầu kể những mẩu chuyện cụ thể tác giả từng được chứng kiến hoặc có tham gia, liên quan đến nhân tính – nhân tình, cũng như phong cách Hồ Chí Minh. Người gặp, làm việc, trò chuyện, vui nhộn với cán bộ trí thức cũ, đặc biệt là cán bộ pháp lý. Tuy các mẩu chuyện chép theo trật tự thời gian nên có vẻ rời rạc, nhưng tựu trung có thể coi như gắn với nhau bởi ý tứ đã dẫn trong lời “bóc bạch” trên đây; Phần hai mang dáng dấp nghiên cứu, phân nào khái quát từ những sự việc kể ở phần đầu. Sự suy nghĩ của tác giả tập trung vào ý đồ muốn tìm hiểu “hiến chính” và “tư tưởng pháp quyền” của Chủ tịch Hồ Chí Minh, dựa trên tư tưởng gốc “không có gì quý hơn độc lập – tự do”, trong quãng thời gian lịch sử Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, với bản Tuyên ngôn Độc lập và với hai bản Hiến pháp 1946, Hiến pháp 1959 mà Hồ Chí Minh đã tự tay viết hoặc lãnh đạo việc soạn thảo.