Tóm tắt

Với mục đích khảo luận những vấn đề cơ bản nhất về lý luận và thực tiễn của hoạt động hợp tác khai thác chung trong luật biển quốc tế, Trung tâm Luật biển và Hàng hải quốc tế phối hợp với Nhà xuất bản Tư pháp biên soạn cuốn “Hợp tác khai thác chung trong luật biển quốc tế – những vấn đề lý luận và thực tiễn”. Cuốn sách trình bày và luận giải về: tổng quan về hợp tác khai thác chung ở các vùng biển; cơ sở khoa học của hoạt động khai thác chung trên biển nói chung và ở khu vực Biển Đông nói riêng; các mô hình khai thác chung trên thế giới; kinh nghiệm thiết lập các thỏa thuận (hiệp định) khai thác chung của các quốc gia và vấn đề vận dụng các mô hình hợp tác khai thác chung điển hình trên thế giới vào khu vực Biển Đông. Những nội dung này được biên soạn trên cơ sở kết quả nghiên cứu của Đề tài nghiên cứu khoa học cấp Nhà nước KC.09.10/06–10 thuộc “Chương trình khoa học công nghệ biển phục vụ phát triển bền vững kinh tế – xã hội 2006–2010”. Đây là những nghiên cứu bước đầu góp phần làm phong phú thêm hệ thống lý luận về hợp tác khai thác chung trên biển, có ý nghĩa tham khảo đối với quá trình xây dựng, hoàn thiện pháp luật về đàm phán, ký kết và thực thi các điều ước quốc tế giữa Việt Nam và các nước trong lĩnh vực này, nhằm bảo đảm chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của nước ta. Tuyết Nhân quyền là một phạm trù đa diện, kết tinh những giá trị cao đẹp trong nền văn hóa của tất cả các dân tộc. Đây không chỉ là “ngôn ngữ chung” mà còn là “sản phẩm chung” và “mục tiêu chung” của mọi quốc gia, dân tộc trên thế giới. Những tiêu chuẩn quốc tế về nhân quyền hiện đang được các quốc gia tự nguyện tuân thủ hiện nay là kết quả của một quá trình phấn đấu lâu dài. Cùng với lịch sử loài người, nhận thức và tư tưởng của nhân loại về quyền con người cũng liên tục phát triển. Khởi đầu là những ý tưởng sơ khai về nhân phẩm và tự do, dần hình thành nên khái niệm và các chuẩn mực quốc gia, rồi chuẩn mực quốc tế về nhân quyền. Tuy nhiên, do sự khác biệt về văn hóa, lịch sử và các điều kiện chính trị, kinh tế, xã hội, nhiều khía cạnh lý luận, pháp lý và thực tiễn về nhân quyền hiện vẫn còn được tranh cãi. Việc tìm hiểu nhận thức và tư tưởng về quyền con người của nhân loại thể hiện trong các nền văn hóa khác nhau, ở những thời kỳ khác nhau sẽ góp phần giúp chúng ta có một cái nhìn toàn diện hơn về vấn đề rộng lớn và phức tạp này. Từ trước đến nay, ở Việt Nam đã có một số công trình nghiên cứu về quyền con người, tuy nhiên chưa có công trình nào tập trung giới thiệu một cách toàn diện lịch sử phát triển của nhận thức và tư tưởng về quyền con người của nhân loại cũng như của dân tộc Việt Nam. Vì vậy, với sự cố gắng của tập thể tác giả là những chuyên gia, giảng viên về quyền con người đang làm việc trong và ngoài Khoa Luật – Đại học Quốc gia Hà Nội, chúng tôi tập hợp, sắp xếp và giới thiệu các tư liệu để hình thành cuốn sách này, với mục đích góp phần khỏa lấp khoảng trống đã nêu, phục vụ nhu cầu giảng dạy và nghiên cứu về quyền con người ngày càng cao ở nước ta. Cuốn sách gồm hai phần: Phần I: Tuyển chọn những văn kiện, đoạn trích và tuyên bố mà chúng tôi cho rằng mang tính chất tiêu biểu, phản ánh nhận thức và tư tưởng của nhân loại về nhân quyền, được sắp xếp theo trình tự lịch sử; Phần II: Bao gồm những đoạn trích và tác phẩm mà theo chúng tôi phản ánh rõ nét tư tưởng về nhân quyền trong lịch sử của dân tộc Việt Nam. Cấu trúc hai phần của sách chỉ nhằm mục đích thuận lợi cho công việc nghiên cứu, không có nghĩa lịch sử Việt Nam là một phần tách rời của lịch sử nhân loại xét trên phương diện tư tưởng nhân quyền. Cuốn sách chứa đựng một khối lượng khá lớn tư liệu, tuy nhiên đây hoàn toàn không phải là một cuốn bách khoa toàn thư về nhân quyền. Thêm vào đó, do những giới hạn về nguồn lực và thời gian, chắc chắn cuốn sách này vẫn còn những hạn chế, sai sót nhất định. Chúng tôi mong nhận được những ý kiến đóng góp của bạn đọc để tiếp tục chỉnh lý, bổ sung, làm cuốn sách hoàn thiện hơn trong những lần tái bản sau.