Tên tuổi Tôn Trung Sơn rất gần gũi với nhân dân ta. Tư tưởng Tôn Trung Sơn ảnh hưởng sâu sắc đến cách mạng Việt Nam. Độc lập, Tự do, Hạnh phúc được Hồ Chí Minh chọn làm định hướng xây dựng xã hội mới và trở thành tiêu ngữ của Nhà nước ta suốt nhiều thập kỷ nay. Đó chính là sự vận dụng sáng tạo tư tưởng Tam dân chủ nghĩa của Tôn Trung Sơn – Dân tộc độc lập, Dân quyền tự do, Dân sinh hạnh phúc. Chủ tịch Hồ Chí Minh rất kính trọng Tôn Trung Sơn – lãnh tụ vĩ đại của cách mạng Tân Hợi (1911) – cuộc cách mạng lật đổ triều đình Mãn Thanh, dựng nên nền Cộng hoà, lập ra Trung Hoa Dân quốc. Hồ Chí Minh hiểu rất rõ cội nguồn triết lý tư tưởng và tư tưởng của Tôn Trung Sơn; do đó Người nhiều lần kể công lao và tỏ lòng khâm phục cuộc đời hoạt động của Tôn Trung Sơn. Hồ Chí Minh “cố gắng làm người học trò nhỏ của Tôn Trung Sơn, cũng như của Khổng Tử, Giê-su, Các Mác và Lênin” (Hồ Chí Minh, anh hùng giải phóng dân tộc, danh nhân văn hoá. H.: Khoa học xã hội, 1990, tr. 255–256). Mặc dầu vậy, sự nghiệp vĩ đại của Tôn Trung Sơn cho đến nay vẫn chưa được nghiên cứu và giới thiệu xứng đáng ở Việt Nam. Các trước tác của ông hầu như chưa được dịch ra tiếng Việt. Cuốn Tam dân chủ nghĩa của dịch giả Ngô Tâm Ly xuất bản ở Sài Gòn năm 1963, có nhiều điều bất ổn và khó có thể sử dụng được hiện nay. Để giới thiệu tư tưởng học thuật của Tôn Trung Sơn, phục vụ việc nghiên cứu những vấn đề lý luận chính trị hiện đại, Viện Thông tin Khoa học Xã hội tiến hành dịch và xuất bản cuốn sách này. Đây là tác phẩm tiêu biểu của Tôn Trung Sơn. Chủ nghĩa Tam dân, lần đầu tiên được nêu ra vào mùa thu năm Ất Tỵ (1905), cách đây gần tròn 90 năm. Đây là lúc Tôn Trung Sơn tập hợp anh hào cả nước thành lập ra Hội Đồng minh Cách mạng, nhằm ra tên gọi Trung Hoa Dân quốc, đấu tranh lật đổ Mãn Thanh để cổ động Chủ nghĩa Tam dân. Ra đời trong bối cảnh như vậy, chủ nghĩa Tam dân có ý nghĩa và giá trị lịch sử sâu sắc. Chẳng những thế, Chủ nghĩa Tam dân còn có ý nghĩa thực tiễn rất sâu sắc trong sinh mệnh lịch sử hiện nay. Nó thể hiện “cái chí khôi phục Trung Hoa, sáng ngời Dân quốc” của Tôn Trung Sơn. Nó đặt trọng tâm vào việc xây dựng đất nước, xây dựng Nhà nước “của dân, do dân, vì dân”, giải quyết những vấn đề xã hội bức bách, những vấn đề “đời sống của nhân dân, sinh tồn của xã hội, sinh kế của quốc dân, sinh mệnh của quần chúng”. Chủ nghĩa Tam dân là cơ sở lý luận để xác định phương hướng, cương lĩnh xây dựng xã hội mới, mà theo đánh giá của Lênin thì “chủ nghĩa dân chủ trung thực và chiến đấu thấm sâu vào từng dòng chữ trong cương lĩnh đó” (Lênin Toàn tập, Tập 21, M.: Tiến bộ, 1980, tr. 513–514). Nhờ vậy hoạt động của Tôn Trung Sơn và tổ chức Cách mạng do ông lãnh đạo đã đóng viên được sức sáng tạo vĩ đại của cả dân tộc Trung Hoa và trở thành “một nhân tố tiến bộ lớn đối với châu Á và đối với loài người” (Lênin Toàn tập, Tập 23, tr. 177–178).