Khu vực Đông Bắc Á những năm gần đây đang phải đối mặt với nhiều diễn biến phức tạp, ảnh hưởng nghiêm trọng đến tình hình an ninh khu vực. Đó là các vấn đề như: tranh chấp biển, giỏi lãnh thổ, biên đảo, tài nguyên; chạy đua vũ trang; tập trận giữa các quốc gia trong khu vực và bên ngoài... Ngoài ra, còn phải kể đến sự bùng phát trở lại của những căng thẳng tồn tại từ thời kỳ Chiến tranh Lạnh, đặc biệt là vấn đề hạt nhân trên bán đảo Triều Tiên. Có thể thấy, nguyên nhân chủ yếu của những bất ổn này bắt nguồn từ sự trỗi dậy mạnh mẽ của Trung Quốc ở khu vực và sự gia tăng can dự ở châu Á của siêu cường Mỹ kể từ cuối thập niên 2000 trở lại đây. Việc Trung Quốc vượt lên chiếm ngôi vị kinh tế thứ hai thế giới của Nhật Bản, đồng thời trở thành một cường quốc quân sự với tốc độ hiện đại hóa quân đội nhanh chóng chưa từng thấy, đã khiến cán cân quyền lực bị dịch chuyển, làm ảnh hưởng lớn đến sự cân bằng chiến lược tại khu vực. Sự chuyển hướng chiến lược “trở lại châu Á” của Hoa Kỳ tuy đang kéo cân bằng cán cân trật tự, nhưng đồng thời cũng đẩy mạnh cạnh tranh chiến lược giữa các cường quốc lên cao. Không thể phủ nhận rằng, việc Trung Quốc và Mỹ đều đang nắm giữ quyền lãnh đạo tối cao cũng như lợi ích chiến lược trong khu vực đã làm xoay chuyển cục diện an ninh Đông Bắc Á, khiến nơi đây có nguy cơ trở thành trung tâm mới của “cuộc Chiến tranh lạnh mới ở châu Á”. Qua cuốn sách, tập thể tác giả mong muốn làm rõ những biến động an ninh khu vực Đông Bắc Á dưới ảnh hưởng của việc Trung Quốc trỗi dậy và sự trở lại châu Á của Mỹ kể từ cuối thập niên 2000 đến nay, từ đó, góp phần nghiên cứu, gợi ý những điều chỉnh chính sách đối ngoại và an ninh của các quốc gia trong khu vực những năm gần đây, giúp Việt Nam có thể nhận rõ các đường lối chính sách hợp lý, phục vụ cho công cuộc xây dựng và phát triển đất nước.