Cuốn sách Sự sụp đổ của thần tượng của Va-lê-ri I-va-nô-vích Bôn-đin là một công trình nghiên cứu có giá trị đặc biệt. Tác giả từng giữ những vị trí lãnh đạo trong bộ máy của Tổng thống Liên Xô, làm trợ lý cho M. X. Goóc-ba-chốp hơn mười năm, cho đến tháng Tám năm 1991. Ông là nhân chứng trực tiếp của nhiều tấn thảm kịch diễn ra trong đất nước Xô viết vĩ đại, là người chứng kiến cuộc đấu tranh giành quyền lực và sự thay đổi bốn lãnh đạo Đảng trong một thời gian ngắn. Suy ngẫm về những nguyên nhân dẫn đến sự tan rã của Liên Xô và sự sụp đổ của Đảng Cộng sản Liên Xô, V. I. Bôn-đin đã đưa ra nhiều sự kiện ít người biết liên quan đến hoạt động của các nhà lãnh đạo Đảng, cũng như phương thức làm việc của Bộ Chính trị và Ban Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô. Trong tác phẩm của mình, V. I. Bôn-đin dành nhiều sự chú ý để đánh giá những quá trình lịch sử đã diễn ra, đặc biệt là con đường mà Goóc-ba-chốp tiến lên đỉnh cao quyền lực. Tác giả viết về Goóc-ba-chốp không chỉ ở khía cạnh tính cách, thói quen và phẩm chất cá nhân, mà còn mô tả khá rõ hoạt động của Đảng, tình hình nội bộ và sự phân bố lực lượng trong Bộ Chính trị. Đặc biệt, ông phân tích cuộc đấu tranh giành quyền lực diễn ra liên tục và âm thầm giữa các nhà lãnh đạo Đảng. Khi viết về nguyên nhân sụp đổ của đất nước Xô viết, V. I. Bôn-đin cho rằng Đảng đã bị suy yếu do hậu quả của những “đổi mới tổ chức” thiếu nhất quán, sự suy thoái và tha hóa của đội ngũ lãnh đạo. Bên cạnh đó là tình trạng trì trệ kéo dài của nền kinh tế, sự gia tăng các hoạt động chống đối chủ nghĩa xã hội của các thế lực thù địch trong nước, cùng với hoạt động phá hoại của các cơ quan đặc vụ phương Tây. Ông nhận định rằng, trong sáu năm cầm quyền của Goóc-ba-chốp, những ý định cải tổ ban đầu đã bị biến thành động lực thúc đẩy sự sụp đổ, làm tan rã lực lượng sản xuất xã hội, phá hủy nền khoa học, văn hóa và giáo dục. Tác giả chia sẻ một cách chân thành rằng một trong những nguyên nhân chủ yếu trước hết nằm ở quan điểm và tính cách của Goóc-ba-chốp: sự thiếu cương quyết, cùng khuynh hướng theo đuổi những ý tưởng đã hình thành trong ông ta từ khi còn trẻ. Về bản chất, Tổng Bí thư là sản phẩm của một thời kỳ lịch sử, của những cơ cấu đã nuôi dưỡng và đưa ông ta lên đỉnh cao quyền lực. Theo tác giả, việc ủng hộ cải tổ một cách quá mức đã hình thành trong con người Tổng Bí thư một niềm tin tuyệt đối vào mọi quyết định của bản thân, tạo tiền đề cho sự thay đổi chính sách trong tư duy. Những biểu hiện sai lầm và phản bội của ông ta đã không gặp phải sự phản kháng quyết liệt từ các nhà lãnh đạo khác. Âm mưu chia rẽ Đảng Cộng sản Liên Xô, tạo lập lực lượng xã hội dân chủ ngay trong nội bộ Đảng, đã khiến Đảng Cộng sản bị phân hóa, uy tín suy giảm và đánh mất vai trò lãnh đạo xã hội, dẫn đến sự sụp đổ của chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô. Không phải ngẫu nhiên mà tác giả đặt tên cho cuốn sách là Sự sụp đổ của thần tượng — những nét phác họa chân dung M. X. Goóc-ba-chốp. Với ảo tưởng tìm kiếm một cơ sở lý luận triết học để đưa đất nước tiến lên, Goóc-ba-chốp đã thất bại vì sự xa rời thực tiễn. Cái gọi là “Tư duy mới” của Goóc-ba-chốp, với chủ trương đoạn tuyệt với quá khứ Xô viết và nhấn mạnh các “giá trị chung của nhân loại”, đã đẩy công cuộc cải tổ đến thất bại. Goóc-ba-chốp lầm tưởng rằng chỉ cần thay thế cán bộ, thậm chí tiến tới thủ tiêu Đảng Cộng sản, thì mọi việc sẽ trở nên tốt đẹp, có thể làm hài lòng phương Tây và tranh thủ được viện trợ. Thực tế đã chứng minh điều hoàn toàn ngược lại.