Bạn đọc Việt Nam nhiều thế hệ đã từng vô cùng yêu thích các tác phẩm văn học Nga, cả các nhà văn cổ điển lẫn các tác giả thời kỳ hiện đại. Thép đã tôi thế đấy từng là sách gối đầu giường của bao thanh niên mang bầu nhiệt huyết yêu nước đang chiến đấu ở chiến trường hay đang lao động sản xuất ở hậu phương; Sông Đông êm đềm nghìn trùng xa cách mà sao gần gũi với ta đến vậy dù ta có sống ở nông thôn hay thành thị; tiểu thuyết của L. Tônxtôi, A. Tônxtôi, truyện ngắn I. Tuốcghênhép, A. Tsêkhốp, thơ Êxênhin, Maiacốpxki… từng làm mê đắm bao chàng trai, cô gái đang hết mình yêu và sống. Và những tượng đài như A. Puskin, M. Goócki đã từng ảnh hưởng đến thế nào tới bút pháp của nhiều thế hệ sáng tác. Ấy vậy mà nhiều năm trở lại đây, văn học Nga – Xôviết nói riêng cũng như văn hóa Nga nói chung dường như không còn mấy sức hấp dẫn đối với bạn đọc, nhất là giới trẻ. Nguyên nhân tại sao? Phải chăng càng hội nhập, càng tiếp xúc với nhiều nền văn hóa trên khắp thế giới ta lại càng thấy văn học – văn hóa Nga nhỏ bé lại? Hay nền văn học – văn hóa ấy nay đã trở nên lỗi thời trong thời buổi kinh tế thị trường sôi sục? Câu trả lời là: Không! Không bao giờ! Dẫu rằng thời gian gần đây, khi thông tin mọi chiều trở nên tràn ngập, ta đã biết rằng bức tranh văn hóa Nga, nhất là thời Xôviết, không chỉ toàn những gam màu tươi sáng. Dẫu ta đã biết cung đàn cuộc sống Nga có lúc đã tấu lên những nốt lạc điệu. Cho dù như vậy thì những mảng màu tối, những nốt nhạc sai ấy cũng không thể nào che khuất hoặc át đi được những giá trị đã, đang và sẽ mãi mãi sừng sững trường tồn của văn hóa Nga – Xôviết trong lịch sử văn hóa nhân loại. Cuốn sách Con người, năm tháng và những hoài niệm (bút ký văn hóa Nga) của Viện sĩ Hồ Sĩ Vịnh sẽ đem đến cho bạn đọc những kiến giải xác đáng, thú vị và bổ ích về những vấn đề trên. Với tổng cộng gần chục năm học tập và làm việc ở nước Nga, với gần trọn cuộc đời dành để nghiên cứu văn hóa Nga – Xôviết, hẳn những bài viết của tác giả sẽ góp phần giúp bạn đọc cảm nhận sâu sắc để rồi thêm hiểu, thêm yêu đất nước Nga, văn hóa Nga, con người Nga – đất nước của những con người đã viết nên một trang mới: kỷ nguyên xã hội chủ nghĩa trong lịch sử nhân loại. Đồng thời, qua cuốn sách, chúng ta cũng nhận chân ra một điều rằng: trải qua bao thời gian, nền văn hóa, văn học Nga – Xôviết vẫn còn tác dụng nhường nào đối với chúng ta hôm nay trên cả hai bình diện thẩm mỹ và giáo dục.